Posts tonen met het label 1587. Alle posts tonen
Posts tonen met het label 1587. Alle posts tonen

woensdag 28 maart 2012

17de-eeuwse kaarten van drie generaties Visscher

Ducatus Brabantiae nova delineatio per Nicolaum I. Viβcherum Anno 1661
Gedruckt t’Amsterdam Claes Lanβ. Viβcher. 1656 (Brabant-Collectie)
Kaartenliefhebber in hart en nieren? Dan heb je nog tot en met 13 april de tijd om het grootste kunstobject én pronkstuk van de Brabant-Collectie in de bibliotheek van Tilburg University te bewonderen: de Roman-Visscher-kaart. 

Deze op linnen gemonteerde, fraai ingekleurde wandkaart met een totale afmeting van 167 x 217 cm is te zien tijdens de mini-expositie ter gelegenheid van het 175-jarig jubileum van het Provinciaal Genootschap van Kunsten en Wetenschappen in Noord-Brabant. In 1986 is hier de Brabant-Collectie uit voortgekomen.

De kaart komt uit de unieke verzameling historische kaarten en stadsprofielen van de Amsterdamse kaartenfirma Visscher uit de 17e eeuw. Dit pronkstuk geeft een schat aan informatie over de geschiedenis van het Hertogdam Brabant. De latere uitbreiding met gravures van stads- en dorpsgezichten van Pieter Hendriksz Schut aan weerszijden van de kaart, inclusief een titelstrook en een geografische beschrijving heeft de decoratieve waarde van de kaart aanzienlijk verhoogd.

Je treft op de mini-expositie ook objecten aan die gerelateerd zijn aan deze kaart. Daarnaast topografische afbeeldingen, stadsplattegronden, vestingwerken, historieprenten en nieuwskaarten. Kortom een mooie selectie van het unieke werk van drie generaties Visscher (vader, zoon en kleinzoon).

‘Het Huis Visscher’, zoals de heren ook wel werden genoemd, waren in de 17e eeuw een van de belangrijkste kaartenproducenten. Stichter van het huis was de etser, graveur, drukker en  uitgever Claes Jansz. Visscher (1587-1652). Hij leerde het vak in het atelier van de vermaarde Willem Jansz. Blaeu. In 1610 begon Claes Jansz voor zichzelf onder de naam ‘In de Visscher’. Na zijn dood in 1652 volgde zijn enige zoon Nicolaes Jansz. Visscher I hem op, die op zijn beurt weer werd opgevolgd door zijn zoon, Nicolaas Visscher II. Na de dood van de kleinzoon leidde zijn vrouw, de weduwe Elisabeth Verseyl, de zaak nog tot 1713. In 1720 werd het bedrijf overgenomen door Andries de Leth. Deze 17de-eeuwse firma is in de cartografiewereld nog steeds een begrip op het gebied van nieuwskaarten, historieprenten, landschappen en atlassen.

Op de kaarten van ‘Het Huis Visscher’ wordt de cartograaf soms afgebeeld met zijn attributen en een steur of zijn de cartouches voorzien van vissers (Brabant-Collectie)
Mini-expositie
De mini-expositie is nog te bewonderen tot en met 13 april 2012 in Tilburg University – Library building (niveau 0 en 1), Warandelaan 2 in Tilburg.

woensdag 15 juni 2011

Eerste stripverhaal op de kaart?


Je hoeft niet eens een levendige fantasie te hebben om een stripverhaal te ontdekken in deze kaart. Als je even je best doet, hoor je het geroffel van de paardenhoeven en het geroep van de soldaten. Op deze kaart zien we het verraad door de Schot Patton aan de Spanjaarden onder Hautepenne op 4 juli 1587. Oòk online te bekijken bij het BHIC.

Grave vormde in die tijd vaak het strijdtoneel. Door de strategische ligging onderging de stad keer op keer belegeringen. De stad was een aantal keren het middelpunt van de strijd tussen de Spaanse en Staatse troepen. Van 1576 tot 1586 was het weer in Staatse handen. In 1568 bestormde de hertog van Parma Grave en vervolgens hadden de Spanjaarden weer de macht.

Dit laatste ontwikkelingen zijn levendig in beeld gebracht door Frans Hogenberg. Hij maakte kaarten en tekeningen, ook van veldslagen. Hij was zelf ook uitgever en gaf historische prenten uit. Veel daarvan waren schetsen over de Tachtigjarige Oorlog.

Voor de inwoners van Grave zelf waren de belegeringen flink afzien. Een groot aantal militairen verbleef permanent in het stadje. Op een gegeven moment zouden zelfs 1300 ruiters en 3000 soldaten in de stad zijn ingekwartierd. In hun zoektocht naar voedsel schoven ze ook rustig bij mensen thuis aan.