Geboeid door boeven!

Van kruimeldief tot moordenaar, van wanbetaler tot vechtjas, je komt ze allemaal tegen in onze archieven. De gevangenisregisters zijn een prachtige bron voor stamboomonderzoekers, maar ook bijvoorbeeld sociologen en criminologen kunnen er hun vingers aan aflikken. Deze lijvige inschrijfboeken bevatten namelijk de naam, geboortedatum, -plaats en het beroep van honderdduizenden gevangenen - mannen en vrouwen - maar ook informatie over de veroordeling door een rechtbank en het begane misdrijf. Bovendien bevatten veel registers signalementen van gevangenen en gegevens over ouders, burgerlijke staat, genoten onderwijs en gedrag in de gevangenis.

Geen wonder dat het BHIC vorig jaar de inschrijvingsregisters van de drie grote Brabantse strafgevangenissen uitkoos om te digitaliseren. Maar niet zonder de hulp van honderden vrijwilligers, want zij waren het die in record tempo - maar toch uiterst nauwkeurig! - alle namen wisten in te kloppen in een database. Daarin kan nu iedereen zoeken, je vindt ze tussen alle andere personen in onze stamboomdatabase. En zitten er nog boefjes in jouw familie? ;-)

Nieuwe klus
Omdat de honger van onderzoekers naar nieuwe informatie niet te stillen is, omdat alle inkloppers bleven vragen naar méér van dit soort spannende klussen en omdat het BHIC nog letterlijk kilometers archieven in huis heeft om digitaal toegankelijk te maken, komen we binnenkort met een nieuw project: de inschrijvingsregisters van de Brabantse Huizen van Bewaring.

Deze strafinrichtingen waren bestemd voor mensen die bijvoorbeeld wegens overtredingen tot een gevangenisstraf waren veroordeeld, voor gegijzelden wegens schulden, voor personen die nog terecht moesten staan, voor passanten en ook voor mensen die op verzoek van familie wegens verkwisting of wangedrag waren opgesloten. Kortom, niet alleen de spreekwoordelijke grote jongens, maar ook gewone burgers die een keer de fout waren ingegaan.

Verhalen uit de bak
Houd ons nieuws dus in de gaten als je mee wilt doen met dit nieuwe project. Want ook jij kunt helpen met het inkloppen van de persoonsgegevens van al die Brabanders die korte of langere tijd achter slot en grendel verdwenen en nu terug te vinden zijn in onze archieven.

En achter al die namen en gegevens van boeven en boefjes gaan natuurlijk tragische, indrukwekkende en soms romantische verhalen schuil. Journalist Geurt Franzen dook in deze archieven en legde elf persoonlijke geschiedenissen van grote en kleine criminelen vast. Eerder verschenen deze verhalen in dagblad De Gelderlander, de komende weken lees je ze iedere vrijdag hier, als lekkermakertje voor ons nieuwe boevenproject. Bovendien publiceert De Gelderlander sinds afgelopen maandag een serie nieuwe boevenverhalen door Geurt. Geniet ervan!

De foto's bij dit bericht zijn van het voormalige Huis van Bewaring aan de Sint Jorisstraat in Den Bosch, dat in 2008 de deuren voorgoed sloot. Ze zijn gemaakt door Ton Wetzer. Voor meer informatie zie de Bossche Encyclopedie.

Geschreven door:
Christian van der Ven, digitale archivaris

Vind je dit leuk? Lees dan ook:
- Koude kant koudgemaakt
- Christiaan van der Ven op het criminele pad

De beste verhalen via e-mail ontvangen?

Hoe zag de auto van jouw opa er uit?

..Melkvrachtauto van zuivelfabriek Het Haantje uit Liempde in de Strijpsestraat in Eindhoven, met melkventer Bernardus van Dijck achter het stuur.. 

Ze hebben een benzinegebruik van 1 op 1 en vooral géén veiligheidsgordels of rembekrachtiging. Maar o, wat zijn ze mooi: de auto's waarin onze opa's reden. Op de nieuwe aanwinst van het BHIC, De auto van m'n opa, vind je verhalen en beelden over bezitters van motoren en auto’s in Noord-Brabant tussen 1906 en 1951. Zin in een proefritje naar de vorige eeuw? Stap maar in!

Al in 2004 liep René Bastiaanse, directeur van het BHIC, rond met het idee aan de slag te gaan met registers van kentekens. Alleen, die zijn in Brabant niet bewaard gebleven. "Dus daar hield het op. Totdat Ruud van Bijnen me aansprak en vertelde dat hij zelf een register van die kentekens had aangelegd. Toen zijn we meteen van slag gegaan." Volgens Bastiaanse is de site leuk, zelfs als je niet van auto's houdt. "De vraag is leuk: had mijn opa een auto? En hoe zag die er dan uit? Want door de foto's heeft de site een grote aantrekkingskracht. Je kunt er tijden door zitten klikken zonder je een seconde te vervelen." 

Hoe weten we welke Brabanders een auto of motorfiets bereden? Wat was er Brabants aan een T-Fordje of een Eysink motor? Simpel: het kenteken. Dat zat zo: als je tussen 1906 en 1951 in een auto of op een motor rondreed, kon iedereen aan je kenteken zien waar je vandaan kwam, althans uit welke provincie. Want in tegenstelling tot tegenwoordig was het kentekenbewijs (of nummerbewijs zoals het toen heette) persoonsgebonden in plaats van dat het bij het voertuig hoorde. En zo’n persoonsgebonden kenteken werd uitgegeven door de provincie waar je woonde. Het provinciale nummerbewijs begon met een letter, gevolgd door een nummer. Voor Noord-Brabant was dat de letter N. Dat was overigens geen opzet: Groningen kreeg de A, Friesland de B en zo verder. Voor Noord-Brabant “klopte” het dus toevalligerwijs.

Rien Wols van het Projectenbureau van het BHIC heeft inmiddels ook al menig uur gestoken in de site. "We verzamelen foto's op allerlei verschillende plekken. Maar het mooie is: wie je ook benadert - van het bedrijfsarchief van Philips tot een individuele fotograaf - iedereen wordt enthousiast. Kennelijk hebben we juist met de auto - meer dan met andere vervoersmiddelen - een bijzondere relatie: of je er nu van houdt of juist niet." Wols benadrukt dat het echte grote werk - het scannen en controleren van de database - wordt gedaan door Frans Kense en Ad van Zelst. "Zonder hen was de site nu niet online geweest."

...Pater Jan Michels uit Schijndel op zijn Neracar motor, die hij vermoedelijk heeft meegenomen op z'n missie naar Congo... 

Tussen 1906 en 1951 zijn er ruim 99.00 “Brabantse” kentekens op naam uitgegeven en daarvan is een database gemaakt: naam en woonplaats van de eigenaar, soms zijn of haar adres. Maar wat de officiële gegevens niet vermelden is met wat voor soort voertuig die eigenaar zich vervolgens verplaatste. Terwijl dat nu juist zo leuk is om te weten: wie had de eerste Chevrolettruck in het dorp? In wat voor luxewagen reed de wollenstoffenfabrikant uit Tilburg? Met wat voor autobus begon de ondernemende vrachtrijder in de jaren ’20 een lokale busverbinding? En nog veel leuker, is die auto of motor dan ook daadwerkelijk te zien? En vaak is dat zo, want er zijn eigenlijk best veel foto’s gemaakt van al die motorvoertuigen. En terecht: men was gewoon trots op het nieuwe vervoermiddel en wilde dat laten zien ook!

Doe je mee?
Duik in je eigen familiealbums en kijk of daar foto’s van auto’s of motoren in zitten van vóór 1951. Stuur ze op, mét het verhaal van de auto van je opa!

Zing mee met Addy van den Krommenacker

...zanger Addy van den Krommenacker...

Vorige week stond het opeens in "De Bladen": modecouturier Addy van den Krommenacker uit Uden wilde aanvankelijk niet de mode in maar had grote ambities als zanger. Tuurlijk heeft het BHIC daar de oude beelden van. Kijk maar hier...

Van den Krommenacker - inmiddels 65 jaar - zat in zijn tienerjaren, samen met een groep vrienden, in het bandje Square. En niet onverdienstelijk want regelmatig werd een talentenjacht gewonnen. Een Haagse manager zag wel brood in de Udense band en wilde met de jongens om tafel. Maar toen bleek dat Addy zijn stem te zwaar belastte door het meeslepende muziekgenre. Dat betekende een ongewild einde aan een veelbelovende carrière. Van den Krommenackter stortte zich op zijn andere liefde - waarvan Nederland hem nu kent - de mode.

Maar er zijn wel beelden van een zingende Addy, gemaakt vóór de Expert in Uden. De film is gemaakt door Johan Adolfs (1917-1977), een zakenman en cineast. Hij legde in de vorige eeuw het dorpsleven in Nederland vast. Adlofs maakte tussen 1948 en 1970 zo'n 1500 films, waarvan een groot deel in Brabant.

Overigens is Addy nog steeds wel eens achter de microfoon te vinden want het bloed kruipt waar het niet gaan kan... Ben je benieuwd hoe hij terugkijkt op zijn tijd als zanger in Uden? Bekijk dan het filmfragment hieronder:

Marilou Nillesen

Vind je dit interessant? Lees dan ook:
- Wereldhit uit Oeffelt
- Ad de Laat

Kijk je ogen uit bij het BHIC!

Verdiept in een oude 'Esterse' kadasterkaart bij het BHIC in Grave

Altijd al eens willen neuzen in eeuwenoude charters, prachtige kadasterkaarten van jouw dorp of willen bladeren in de eerste Graafsche Courant van 1852? Dat is allemaal mogelijk voor elke heemkundekring bij het BHIC, zowel in Grave als in Den Bosch! Kom eens langs voor een complete rondleiding door het depot en de studiezaal en kijk je ogen uit...

Traktatie!
Natuurlijk is het zien van al die oude stukken al een ware traktatie te noemen, maar bij binnenkomst wordt elke heemkundekring ook warm onthaald met een kop koffie en een lekker stuk taart. Zo ook het Estersheem, dat op 21 januari een bezoek aan onze locatie in Grave bracht.

Het Estersheem krijgt een rondleiding mét traktatie!

Onder het genot van al dat lekkers wordt door Lisette Kuijper een algemene inleiding gehouden: wat houdt het BHIC in? Wat kun je er allemaal vinden? Hoe begin ik met stamboomonderzoek en wat is er eigenlijk allemaal digitaal te vinden? Vooral alle nieuwe mogelijkheden op onze website, zoals het forum, de genealogische scans en de chatfunctie vallen in de smaak.

Schatten in het depot
Collega Piet van den Berg neemt de heemkundekring vervolgens mee naar de twee depots, waar alle archieven in Grave liggen opgeslagen. Hij vertelt over de klimaatbeheersing en over alle archieven die daar liggen opgeslagen.

Piet vertelt over de klimaatbeheersing in het depot

Vervolgens laat Piet enkele stukken uit het gebied van de heemkundekring zien. Zo kreeg het Estersheem een prachtige charter uit 1250 te zien en een kadasterkaart van Escharen uit het midden van de 19e eeuw. Na een bezoek aan het depot worden de heemkundeleden meegenomen naar de studiezaal, waar ze kennis maken met de uitgebreide bibliotheek, het digitale kadasteronderzoek en alle genealogische bronnen die er te vinden zijn.

Geef je op!
Zijn jullie als heemkundekring ook enthousiast geworden en kunnen jullie niet wachten om zelf een kijkje te komen nemen bij het BHIC? In Grave is dit mogelijk op elke derde woensdag van de maand van 13.30 tot 16.00 uur, maar hiervoor moet je van tevoren wel een afspraak maken. Voor Den Bosch kan ook een aparte afspraak worden gepland. Geef je op door te bellen met het telefoonnummer 073-6818500 of door te mailen met info@bhic.nl. Graag tot ziens in Den Bosch of Grave!

Lisette Kuijper

Vind je dit interessant? Lees dan ook:
- 'n Heemkundekring in Escharen, wie durft?
- Esteren in beeld
- Website van het Estersheem

 

BHIC zingt... een toontje lager

...uitsnede uit Pyramide over rommelpotterij...

Als illustratie in de krant, als foto voor op een website of als achtergrond bij een bijeenkomst voor hackers...De foto's uit de beeldbank van het BHIC duiken soms op onverwachte plaatsen op. Een foto van het BHIC belandde pas in Pyramide, een uitgave over muziekeducatie in primair onderwijs. Tijd om een toontje lager te zingen...

Het artikel van Dieuwke Kloppenburg gaat over rommelpotterij en begint met bladmuziek ("Rommelpotterij, geef me een centje, dan ga ik voorbij). Kloppenburg zet uiteen waar het "bijna verloren gegane gebruik" van de rommelpot vandaan komt.

Terug naar de oud- en nieuwvieringen in de zeventiende eeuw met samenzang en open vuren. "In dit feestgedruis zagen ook zogenaamde Nieuwjaarszangers hun kans. Veelal arme mensen gingen zingend van deur tot deur om, volgens een keur uit 1785, den luiden iets af te nemen of te eisen", zo staat te lezen in Pyramide. In de eerste helft van de twintigste eeuw stierven de laatste volwassen zangers, terwijl kinderen in België de traditie nog voortzetten.

...trots naast het geslachte varken...

Maar waarom wordt de rommelpot bezongen? Dat ligt mogelijk in het harde geluid waarmee veel geluid kan worden gemaakt. En veel geluid - denk aan ons vuurwerk - dat verjaagt de boze geesten. Bovendien is november slachtmaand en op het platteland had elk gezin wel één varken dat werd geslacht. En dat leverde weer een varkensblaas op waarmee je kon voetballen of... een rommelpot van kon maken.

Foto's maken soms niet alleen veel verhalen los, ook het geheugen van het gehoor wordt hierdoor geprikkeld. Denk maar aan:

En natuurlijk... 

Fijne jaarwisseling!

Vind je dit interessant? Lees dan ook:

- Rommelpotterij

- Zaterdagmiddag

Website BHIC ‘Het Geheugen van Brabant’ nu online

Na het  startschot nemen de zwemsters van Zwemvereniging De Zeester een duik in het Zeesterbad (Uden,1974).

Na maanden van bouwen en testen is vandaag de grote stap gezet naar ‘Het Geheugen van Brabant’, de nieuwe website van het Brabants Historisch Informatie Centrum (BHIC) in ‘s-Hertogenbosch. Het is nu nog prettiger om archiefonderzoek te doen, de geschiedenis van Brabant te ontdekken, zelf verhalen te schrijven en historische foto’s te bekijken, te uploaden of te delen. Je vindt de site via het vertrouwde adres www.bhic.nl

Nieuwe snufjes

Wat zijn de in het oog springende noviteiten op deze nieuwe site? De verbeterde fotodatabase op de homepage bijvoorbeeld. Je kunt hier meer dan 200.000 historische foto’s bekijken: schermvullend en met een zoekfunctie en filters om je opdracht te verfijnen. Je kunt op die foto’s reageren, je kunt ze delen, ernaar linken en insluiten in je eigen website.

Ook is het nu gemakkelijker om verhalen van Brabant te ontdekken. Inmiddels staan er meer dan 5.000 verhalen online: geschiedenissen en herinneringen met foto’s over Brabant. Die kun je lezen via de online geschiedenisboekjes, maar bijvoorbeeld ook via de ‘verhalentrommel’; een ontdekkingsscherm waarin je kunt bladeren en zoeken. En zelf een verhaal of anekdote met foto insturen gaat heel eenvoudig in een paar stappen. Onderzoekers - historisch of genealogisch - komen ook extra aan hun trekken omdat de zoekmachines zijn verbeterd, zowel qua techniek als vormgeving. Hierdoor vind je sneller je weg in de ruim 3 miljoen persoonsgegevens en de circa 1700 archieven en collecties. En dat is meer dan ooit!

Testers bedankt!

Niet alleen voor gebruikers, ook voor ons is deze site een stuk flexibeler en gebruikersvriendelijker geworden (waar jíj als gebruiker dan weer van profiteert ;-). Zo kunnen we nieuwe archiefbronnen overzichtelijker presenteren en kunnen we sneller inspelen op behoeften en vragen. Daarnaast is deze site een startsein voor nieuwe projecten waarover je de komende tijd nog veel gaat horen. Over onze gebruikers gesproken, gedurende een aantal maanden hebben velen onze site al kunnen uit proberen en testen. Door hun honderden waardevolle reacties hebben we al veel plooien kunnen glad strijken. Daarom: testers heel hartelijk bedankt!

Nieuwsgierig geworden? Neem dan snel een kijkje naar onze nieuwe boreling (eigenlijk overbodig te zeggen dat dit nu kan met je tablet of je smartphone vanuit je stoel). Vanzelfsprekend blijven we benieuwd naar je vragen of opmerkingen, want ‘Het Geheugen van Brabant’ is nooit áf! Op iedere pagina aan de linkerkant hebben we daarvoor een feedback knop.

Boekje open over burgemeester Verhagen

...P.A.Verhagen voor het monument van zeeheld Jan van Amstel...

Geregeld valt in Schijndel de naam Fundatie Verhagen als weldoener in een project of bij een evenement. Maar waar komt die fundatie eigenlijk vandaan? Henk van den Brand en Lex Kamp doken in de archieven bij het BHIC en ontrafelden een stuk van de Schijndelse historie.

De historische werkgroep van de Heemkundekring Schijndel ging op zoek naar de stichter van het ideële kerkgenootschap, Petrus Arnoldus Verhagen. Verhagen was burgemeester van Schijndel, van 1874 tot 1889. Hij was een treffend voorbeeld van die typische 19^de eeuwse weldoeners die de noden van hun dorpsgemeenschap kenden en op zoek gingen naar nieuwe mogelijkheden om schrijnende situaties een halt toe te roepen.

Het boekje gaat in op de jeugd van Petrus Arnoldus maar beschrijft ook de armenzorg in die dagen. Via de handboogschutterij Amicitia en het begin van Verhagen als grootgrondbezitter komt ook het burgemeesterschap van deze weldoener aan bod. Een succesvolle ambtsperiode want diverse leerlooierijen werden opgericht, de Botermijn werd gerealiseerd en de export van met name schoenen nam in die jaren flink toe.

...portret van burgemeester Verhagen...

Belangrijk is uiteraard het testament van de oud-burgemeester. Toen de ongehuwde Verhagen 75 jaar werd, besloot hij wat te doen met zijn bezittingen en vermogen; hij riep een fundatie (stichting) in het leven waaruit voor een lange periode goede werken konden worden gefinancierd. Verhagen overleed in 1905 op 82-jarige leeftijd maar zijn fundatie is nog altijd een levendig begrip in Schijndel. Het boekje over Verhagen is in te zien op de studiezaal in Den Bosch of verkrijgbaar via de Heemkundekring Schijndel.

Vind je dit interessant? Lees dan ook: 

- Burgemeester per toeval

- Ze werkt te hard!

Biografie als tijdsbeeld: Rob van Roosbroeck

...Rob van Roosbroeck...

Het verdriet van België gaat over de omstreden historicus Rob van Roosbroeck - en enkelen van zijn tijdgenoten. Van Roosbroeck (1898-1988) groeit op in Antwerpen. Nadat hij na de Eerste Wereldoorlog wordt ontslagen als leraar, weet hij zich vervolgens op te werken tot één van de meest veelbelovende en productieve Vlaamse historici van het interbellum. Totdat de Tweede Wereldoorlog uitbreekt.

Tijdens de bezetting sluit Van Roosbroeck zich aan bij de Vlaamse SS. In die functie wordt hij onderwijsschepen van Groot-Antwerpen en hoogleraar aan de universiteit van Gent. Na de oorlog leeft Van Roosbroeck een paar jaar ondergedoken in Antwerpen; hij is dan inmiddels ter dood veroordeeld. In 1947 ontkomt hij naar Nederland. Onder talrijke pseudoniemen publiceert hij in Vlaamse dag- en weekbladen. Hij schrijft verscheidene historische studies. Van Roosbroeck overlijdt in 1988 in het Noord-Brabantse Oosterhout.

Armand van Nimmen schreef een indrukwekkende biografie over deze intrigerende man. Voor de totstandkoming van zijn boek reisde hij naar een groot aantal archieven en kwam zo onder meer ook bij het BHIC. Van Nimmen bekeek daar onder meer archiefstukken van het Zwart en Nationaal Front en de Vlaamse Beweging. Stukken die niet openbaar zijn maar die met een ontheffing - waarbij de onderzoeker akkoord gaat zich aan bepaalde voorwaarden te houden - wel kunnen worden ingezien.

Deze biografie blijft echter niet beperkt tot het leven van Rob van Roosbroeck, maar schildert ook de woelige tijden waarin bekende figuren zoals Jan-Albert Goris, Herman Vos en Lode Baekelmans, maar ook Cyriel Verschaeve en Jef Van de Wiele zijn pad kruisten. Op die manier krijgt de lezer een genuanceerd beeld hoe Van Roosbroeck ideologisch evolueerde van een linkse, pacifistische instelling tot een rechtse overtuiging, om zich tijdens de Tweede Wereldoorlog in de collaboratie te storten.

Voor het eerst wordt hier licht geworpen op de omstandigheden waarin Van Roosbroeck ondergedoken leefde en om den brode bleef publiceren onder verschillende schuilnamen. Ook zijn heropstanding als historicus in Vlaanderen, die grotendeels te danken was aan de steun van een aantal Duitse historici, komt uitgebreid aan bod.

Vind je dit interessant? Lees dan ook: 
- Een irritante lastpak en nog fout ook
- Leven naast het kamp

Kom mee wachtlopen in 1593

...de kaart van Geertruidenberg...

Wie wel eens rond klikt op de site van het BHIC weet dat er steeds meer archieven online te vinden zijn. Eén van de onderdelen daarvan zijn de online kaarten. En daar zitten soms heel verrassende dingen tussen. Zin om mee te gaan wachtlopen in 1593? Kom maar mee.

...gevechten in beeld...

We zien hier de kaart van de omgeving van Geertruidenberg, op 24 juni 1593. Een speciale dag want na een twee maanden durende strijd geeft de stad zich over aan de Staatse troepen. Het beleg vindt plaats tijdens de Tachtigjarige Oorlog; Maurits van Oranje belegert de stad op een speciale manier (met een soort ketting van oorlogsschepen op het water). De overwinning bezorgt hem de nodigde roem.

...links wordt het land bewerkt, rechts wordt er een potje gekookt...

De kaart - van de hand van B. Boazio - komt uit Novum Ac Magnum Theatrum Urbium Belgicae, Amsterdam" (1649) van J. Blaeu. Wat de kaart zo mooi maakt, is de nauwkeurige detaillering die in beeld is gebracht. Wil je mee wachtlopen met de soldaten? Als je inzoomt kun je de mannen bijna hun musket zien laden. Ook een steigerend paard, kampementen van tentjes of opgestelde kanonnen zijn nauwkeurig in beeld gebracht. De situatie van ruim vier eeuwen geleden trekt in een klein stripverhaal aan je voorbij.

Omdat de kaart groot is ingescand, kun je de kaart minutieus bekijken. Ook de tekst van "De belegering van S. Geertruydenbergh, door de wapenen der Vereenigde Staten" is gescand en daarmee inzichtelijk voor de liefhebbers.

Vind je dit interessant? Bekijk dan ook:
- De vesting Geertuidenberg
- BHIC van de kaart

Preview nieuwe website: bronnen op het menu!

Het BHIC werkt hard aan een nieuwe website. In een serie blogposts licht ik steeds een klein stukje van de sluier op. Heb je vragen of opmerkingen? Laat ze gerust weten!

Zo'n nieuwe website is natuurlijk prachtig. Maar de meeste mensen bezoeken onze site toch echt voor de inhoud, voor de archieven om onderzoek in te doen, de persoonsgegevens voor in de stamboom, oude foto's en films bekijken, historische kaarten en andere bronnen. Op dat vlak staat ons in 2014 nog veel moois te wachten, want de lancering van de nieuwe website is tevens het startsein voor allerlei projecten om onze archieven nóg toegankelijker te maken.

Gevangenisregisters en notarisakten
Zo starten we volgend jaar met twee spannende projecten waar de crowd van VeleHanden haar tanden in kan zetten. Twee bronnen met prachtige informatie, te gebruiken binnen talloze vormen van historisch en genealogisch onderzoek.

Allereerst registers van de strafgevangenissen in Breda, Eindhoven en 's-Hertogenbosch. De inschrijvingsregisters bevatten de namen van tienduizenden kleine boefjes en grote criminelen, die in de 19e en 20e eeuw voor korte of langere tijd hun straf uitzaten in een Brabantse cel. Vooral interessant omdat deze gegevens vergezeld gaan van informatie over het uiterlijk van de veroordeelden, zowel mannen als vrouwen.

Het tweede project steunt op de repertoria van notarisakten in Noordoost-Brabant. Repertoria zijn eigentijdse indexen, opgemaakt door de notarissen zelf, waarin alle akten kort zijn samengevat. Met behulp van deze repertoria is het mogelijk om heel snel de originele notarisakten op namen toegankelijk te krijgen. En bovendien geven de repertoria informatie over alle akten waarvan géén originele akte meer voorhanden is. Testamenten, koop en verkoop, boedelverdelingen, huwelijkse voorwaarden en tal van andere informatie die het leven in vroeger tijden bloot leggen.

Bronnen om van te smullen
Via VeleHanden maakten we eerder met de hulp van vele vrijwilligers onze militieregisters al toegankelijk. Vanaf 2014 zullen we die laatste registers op onze eigen website doorzoekbaar maken.

Daarnaast zijn er veel extra doop-, trouw- en begraafboeken van Noordoost-Brabant (afkomstig uit de archieven van het Bisdom 's-Hertogenbosch) gescand en worden er registers van de burgerlijke stand bijgescand. Bijzondere projecten zijn bovendien het scannen van de vonnis- en resolutieboeken van de Raad van Brabant, die gekoppeld kunnen worden aan de bestaande naamindex, en het scannen van het grootste deel van onze collectie charters, zo'n 10.000 stuks. Daarmee worden de oudste archieven van Brabant nóg toegankelijker.

Dit is nog lang niet alles wat er op het menu staat, maar je ziet, er valt in 2014 veel digitaal te smullen bij het BHIC!

Christian

Eerdere blogposts over onze nieuwe website
- Over genealogisch en historisch onderzoek
- Over het maken van je profiel
- Over de fotodatabase en betatesten
- Over verhalen schrijven en de Atlas van Brabant
- Over de verhalentrommel en verhalen
- Over de nieuwe homepage

Preview nieuwe website: van archieven tot stamboom op je mobieltje

Het BHIC werkt hard aan een nieuwe website. In een serie blogposts licht ik steeds een klein stukje van de sluier op. Heb je vragen of opmerkingen? Laat ze gerust weten!

In mijn vorige blogpost beschreef ik de mogelijkheid om in de nieuwe website je eigen profiel te kunnen maken. Dit keer iets wat helemaal niet zo enorm veranderd is, namelijk het onderzoeksdomein.

Stamboom en archieven
Onder de knop Geschiedenis onderzoeken op de nieuwe homepage gaan eigenlijk twee werelden schuil: die van het stamboomonderzoek (van oudsher een zeer grote groep onder onze bezoekers) en die van al het andere onderzoek. Beide werelden herken je van onze huidige website, onder de rode en groene knoppen.

Overzicht van onderzoeksmogelijkheden

Voor de achterliggende databases maken we hier nog altijd gebruik van de services van twee grote spelers in de archiefwereld: Picturae (voornamelijk voor onze foto's en de belangrijkste genealogische data) en De Ree (eigenlijk voor al het andere). De grootste verandering zit aan de kant van de foto's en genealogie, want we zijn hier overgeschakeld naar een nieuwe versie van de software van Picturae. Dat heeft allerlei consequenties, zowel voor de achterkant van ons archiefbeheer als voor de voorkant van onze website.

Mobiel en beter
Meest belangrijke voor de gebruikers van de website is echter, dat de viewer (de software waarmee de afbeeldingen worden getoond) is vernieuwd. Met de oude viewer konden bijvoorbeeld foto's niet op tablets en smartphones worden bekeken. En met de nieuwe viewer kan dat wél. En aangezien zo'n 10 tot 15 % van al het gebruik van onze website gebeurt vanaf een mobiel apparaat, zijn we daar erg blij mee. En al die gebruikers vast ook.

Zoeken, vinden en filteren

In de zoekmachines kun je eenvoudig en uitgebreid zoeken, maar nu ook overal filteren op resultaten. Bovendien hebben alle schermen een lik verf gekregen en zijn ze anders ingedeeld. In die indeling valt vooral op, dat de nieuwste onderwerpen en laatste reacties op het forum al op de overzichtspagina worden getoond. En dat er veel meer ruimte is gereserveerd voor de knoppen waarmee direct in specifieke databases gezocht kan worden. De bestaande pagina's met genealogisch en onderzoeksgereedschap (allerlei nuttige achtergrondinformatie bij onze archieven en collecties) zijn prominenter in het menu opgenomen en we gaan daar binnenkort ook inhoudelijk hard mee aan de slag. Uit onze webstatistieken blijkt namelijk dat deze pagina's veel worden geraadpleegd.

Zoeken in archieven van vredegerechten

Verder blijven we natuurlijk samen met Picturae en De Ree werken aan steeds betere zoekmachines. En bovendien werken we aan extra content, zeg maar de inhoudelijke vulling van de databases. Het komend jaar staan er bijvoorbeeld heel veel nieuwe digitaliseringsprojecten op stapel waarover ik in de volgende blogpost, volgende week maandag, een tipje van de sluier zal oplichten.

Betatest
Voor nu sluit ik af met de mededeling dat vandaag de zogenoemde 'betatest' is gestart van onze nieuwe website. Dat wil zeggen, dat we een exclusieve gebruikersgroep hebben uitgenodigd om ons te helpen bij het testen van de huidige versie van de nieuwe site. Beta is een hippe manier om te zeggen, dat er nog volop aan iets wordt gewerkt, maar dat het al wel voldoende af is om te worden gebruikt.

Het moment waarop de website voor iedereen beschikbaar komt, komt nu razendsnel dichterbij...

Christian

Eerdere blogposts over onze nieuwe website
- Over het maken van je profiel
- Over de fotodatabase en betatesten
- Over verhalen schrijven en de Atlas van Brabant
- Over de verhalentrommel en verhalen
- Over de nieuwe homepage

Carnaval op de nieuwe website

Het BHIC werkt hard aan een nieuwe website. In een serie blogposts licht ik steeds een klein stukje van de sluier op. Heb je vragen of opmerkingen? Laat ze gerust weten!

In de vorige blogpost liet ik je zien hoe we het op de nieuwe website mensen makkelijker maken om hun verhaal te vertellen. En hoe bovendien de Atlas van Brabant eruit komt te zien.

Dit keer een korte post en wel over de fotodatabase. Zoals al in de eerste post gezegd zal die database voortaan vanaf de homepage aan te klikken zijn en je krijgt dan een scherm zoals hierboven. Grotere foto's dan de kleine ruitjes die we nu hebben, zodat je goed kunt zien wat je mag verwachten, natuurlijk een zoekfunctie en filters om te verfijnen.

De foto's zelf kun je vervolgens schermvullend weergeven, je kunt ze delen, erop reageren, ernaar linken of ze insluiten in je eigen website of blog. Eigenlijk zoals je mag verwachten van een fotodatabase. En natuurlijk héél véél foto's, zoals van carnaval, zoals je hierboven ziet. Het is vandaag de 11e van de 11e en dat betekent dat we weer aftrappen voor dit Brabantse volksfeest!

Betatest
Het duurt nu niet lang meer. Volgende week of anders toch kort daarna zullen we een beperkte groep testers toegang geven tot de website zoals hij nu is. We hopen vanaf dan veel feedback te krijgen om de site te verbeteren en voor te bereiden op de officiële lancering.

Wil je ook worden uitgenodigd als betatester? Stuur dan een mailtje naar info@bhic.nl en dan zetten we je op de lijst. Alvast bedankt!

Christian

Preview nieuwe website: Verhalen schrijven en de Atlas van Brabant

Stapsgewijs je verhaal schrijven...

Het BHIC werkt hard aan een nieuwe website. In een serie blogposts licht ik steeds een klein stukje van de sluier op. Heb je vragen of opmerkingen? Laat ze gerust weten!

In de vorige blogpost liet ik je de nieuwe verhalentrommel zien, een leuke manier om duizenden verhalen en herinneringen over de Brabantse geschiedenis te ontdekken. Veel verhalen en foto's worden ingestuurd door bezoekers van onze studiezalen en de website. Dat gebeurt op dit moment nog via een niet al te gebruiksvriendelijk invulformulier. Om mensen extra te ondersteunen bij het schrijven van hun verhaal, bieden we daarom in de nieuwe website betere hulp.

Aan de hand van een paar vragen en stappen schrijf je zelf de titel van je verhaal, een pakkende inleiding en natuurlijk het verhaal zelf. Je kunt eenvoudig foto's en links toevoegen en natuurlijk maak je je verhaal vindbaar door er tags (trefwoorden) aan te koppelen. Daarbij kun je kiezen uit een lijstje algemene categorieën (die je ook in de verhalentrommel tegenkomt) maar je mag tegelijkertijd natuurlijk zoveel mogelijk eigen tags kiezen die jouw verhaal zo goed mogelijk beschrijven.

...en vindbaar maken door het toevoegen van tags

Tot slot kun je je verhaal insturen naar ons. Maar als je een account hebt (waarover in latere blogposts meer) kun je het verhaal ook direct voor iedereen publiceren of je kunt er later nog aan verder werken en het aanpassen. Het BHIC wil namelijk niet alleen het 'officiële' verhaal van de geschiedenis van Brabant vertellen. Maar vooral ook de 'officieuze' geschiedenis, door en voor iedereen. Het is immers ónze geschiedenis, van alle Brabanders samen.

Atlas van Brabant
Als extraatje nog een blik in de nieuwe Atlas van Brabant. Een paar jaar geleden lanceerden we de Brabantse waterkaart, een themakaart met verhalen en foto's rond Brabants waterrijke geschiedenis. Niet alleen een encyclopedie van objecten als bruggen, watermolens en eendenkooien. Maar ook verhalen over het verdienen aan water en manieren waarop het water ons bedreigde of juist verdedigde.

Door het succes van deze waterkaart is het idee ontstaan om extra themakaarten te maken. Denk aan een boerderijenkaart, een kastelenkaart, sportkaart of Roomse kaart. Al die kaarten krijgen een plaatsje in de nieuwe atlas van Brabant, die gaandeweg gevuld zal worden. Aan de techniek achter de atlas wordt op dit moment nog druk gewerkt. Op het schermvoorbeeld zie je alvast hoe de waterkaart wordt overgezet.

De Brabantse waterkaart in de Atlas van Brabant

De Brabantse geschiedenis zul je in de nieuwe website dus op talrijke manieren kunnen ontdekken. En je kunt er zelf aan mee blijven schrijven!

Christian

Check onze verhalentrommel!

Ontdek verhalen in de verhalentrommel (klik om te vergroten)

Het BHIC werkt hard aan een nieuwe website. In een serie blogposts licht ik steeds een klein stukje van de sluier op. Heb je vragen of opmerkingen? Laat ze gerust weten!

In mijn vorige blogpost vergeleek ik onze nieuwe website met een nieuw digitaal huis voor het BHIC. Ik liet toen zien hoe de voordeur, de homepage is geworden. Vandaag neem ik jullie verder mee het huis in, op zoek naar de verhalen van Brabant.

Op onze huidige site staan al meer dan 5.000 verhalen, samen een dik boek vol geschiedenissen, foto's en herinneringen over Brabant. Die verhalen zijn vooral te lezen via lokale pagina's, een soort digitale geschiedenisboekjes voor iedere plaats in Brabant. Maar omdat een heleboel van die verhalen eigenlijk ook los van die specifieke plaats al heel erg leuk zijn, wilden we een soort ontdekkingsscherm hebben waar je direct kunt bladeren door de duizenden verhalen die onze website rijk is: de verhalentrommel! (zie de afbeelding boven)

Met behulp van filters, plaatsnamen, tags (trefwoorden) en een zoekfunctie kun je zoeken naar specifieke verhalen. Maar je kunt ook gewoon kijken naar de nieuwste, oudste of juist de populairste verhalen en dan maar naar onderen scrollen. Tijdens het scrollen komen er steeds nieuwe tegeltjes in beeld, met afbeeldingen die je tot in het eindeloze aan toe verleiden om het achterliggende verhaal te lezen.

De verhalenpagina... met aan de rechterkant het meeschuivende gidsje

Delen, reageren en verder ontdekken vanaf de verhalenpagina

Op iedere verhalenpagina (zie de twee afbeeldingen boven) staat vervolgens dat ene verhaal centraal. Je kunt het lezen, je kunt er je eigen verhaal aan toevoegen of er op reageren, je kunt het natuurlijk ook delen met anderen. Aan het eind gekomen van het verhaal, is daar de verhalentrommel weer en worden er verhalen over hetzelfde onderwerp of dezelfde plaats aanbevolen. Zo val je van het ene verhaal in het andere en blijf je steeds nieuwe Brabantse geschiedenis ontdekken. Je raakt dus nooit uitgelezen en uitgekeken!

Nieuw op de verhalenpagina is ook een met het verhaal meeschuivend gidsje aan de rechterkant van het scherm. Daarmee spring je bijvoorbeeld direct naar de reacties, ga je terug naar de trommel of kun je gerelateerde verhalen lezen. Het gidsje zorgt er dus voor dat je tussen al die duizenden verhalen nooit de weg zult verliezen.

We hopen dat het op deze manier nóg leuker wordt om de Brabantse geschiedenis te blijven ontdekken!

Christian

Check onze nieuwe homepage!

Klik om te vergroten

De website van het BHIC (www.bhic.nl) wordt goed bezocht en hoog gewaardeerd. En toch werken we op dit moment hard aan een compleet nieuwe site. De basis van onze huidige website stamt namelijk nog uit 2004. Sindsdien is er wel voortdurend aan gesleuteld om hem te verbeteren, maar het einde van die mogelijkheden is bereikt. In digitale termen is onze website inmiddels hoogbejaard!

Vergelijk het met een huis: je verbouwt de badkamer een keer, bouwt een keuken aan en zet er een dakkapel op, offert misschien zelfs je werkruimte op aan een kinderkamer, maar op een gegeven moment zijn de grenzen daar: je moet nodig eens groter gaan wonen.

Onze website, ons digitale huis
Denk bij die grenzen in het geval van onze website bijvoorbeeld aan de vele problemen die je hebt als je onze site op je tablet of smartphone wilt bekijken. Of - heel letterlijk - aan het kleine venster waarin onze website wordt getoond.

Een nieuw digitaal huis dus voor het BHIC! En dat komt er in 2014, precies 10 jaar nadat de huidige site het levenslicht zag. Misschien zelfs al wel ietsjes eerder. In een serie blogposts zal ik steeds een klein stukje van de sluier oplichten. Laat gerust weten wat je ervan vindt! En natuurlijk kom ik nog uitgebreid stil te staan bij het testen van die nieuwe site, waarin ook jij een belangrijke rol kunt spelen.

Een homepage vol toptaken
Nu eerst beginnen bij het begin: de homepage. En tja, da's misschien een teleurstelling, maar die homepage blijft in de kern eigenlijk heel erg hetzelfde. ;-)

De homepage is gebaseerd op de zogenoemde 'toptaken' op onze website. Werken met toptaken houdt in, dat je niet álle functies (taken die je op een website uit kunt voeren, zoals zoeken naar personen) van je website via de homepage direct bereikbaar probeert te maken. Maar dat je de focus legt op de paar functies waarvoor de overgrote meerderheid naar je website komt: dit zijn je toptaken, de belangrijkste, meest gebruikte functies op je website.

Daarom heeft onze site nu al maar een paar knoppen op de homepage: bezoekers komen namelijk bijna altijd naar het BHIC om de Brabantse of lokale geschiedenis te ontdekken in bijvoorbeeld verhalen, of om de geschiedenis te onderzoeken, zoals in hun stamboom of ander historisch onderzoek.

Snel oude foto's kijken
In tegenstelling tot heel veel andere archiefdiensten dus geen nieuws op onze homepage, geen aankondigingen van evenementen, niet de laatste Twitter-berichtjes en geen links naar allerlei specifieke databases. Allemaal interessant, maar niet waarvoor de meesten van jullie onze website bezoeken.

Nieuw is wel de fotoknop. Uit onderzoek naar het gebruik van onze huidige website blijkt namelijk, dat heel veel bezoekers oude foto's komen kijken. Een toptaak dus! Vandaar speciaal daarvoor een nieuwe knop op onze nieuwe homepage. En ook op de achtergrond steeds een andere foto.

Bovendien, zoals je ziet, zijn we straks ook van dat dat vreselijk kleine kader af waarin onze site nu nog bekneld zit. :-)

Kortom
We hopen met deze 'nieuwe' homepage, dat bezoekers ook op onze nieuwe website ontzettend snel hun weg zullen kunnen vinden naar de plek waar ze voor komen. Zonder afgeleid te worden door allerlei wegen naar hele andere plekken.

Christian

Dating in the Dust

...sfeervol daten in het BHIC-café...

Tuurlijk was het spannend... Zou de date wel komen opdagen? Zouden we wel een 'klik' hebben? Zouden er geen doodse stiltes vallen tijdens ons gesprek? Maar gelukkig, de zorgen waren allemaal voor niets. Het speeddaten met archivarissen - oftewel Dating in the Dust - afgelopen maandag in het BHIC leverde allemaal enthousiaste reacties op. 

Nog niet zolang geleden stond de Twitter-teller van het BHIC op 2000 volgers. Reden voor een feestje maar hoe? Het werd Dating in the Dust. Twitteraars die het BHIC volgen, konden zich opgeven om een keer te speeddaten met een archivaris. Of je nu met een leesvraag zat, vast zat met je stamboomonderzoek of het oudste archiefstuk van het BHIC wilde zien; het kon allemaal.

Afgelopen maandagmiddag werden zes mensen uit verschillende windhoeken (van Amersfoort tot Duizel) gekoppeld aan hun eigen archivaris. Waar de één een grote hoeveelheid gefotografeerde historische stukken had geërfd - en zich afvroeg hoe hierin het beste wegwijs te worden - wilde de ander wel eens weten waar de Duke of York in 1794 in Berlicum had gezeteld. Samen met 'hun' archivaris werd de zoektocht ingezet en gestruind door boeken en archieven. Leuke middag voor de archivarissen en hun date! Kijk maar mee:

Vind je dit interessant? Lees dan ook:
- Eerste twitteraar uit Mill
- Nieuwkerk in Goirle

Een fort vol geschiedenis

...één van de vele charters in de Citadel...

Duizenden perkamenten charters, oude documenten, prachtige foto’s en kleurrijke kaarten liggen bij het BHIC te wachten om ontdekt te worden. Daarom doet het BHIC op zaterdag 5 oktober mee aan het Weekend van de Wetenschap, een landelijk festival vol wetenschap en techniek dat op initiatief van het Nationaal Centrum voor Wetenschap en Technologie (NCWT) wordt georganiseerd. 

Op zaterdag 5 oktober van 10.00 – 16.00 uur zijn de deuren van de 17de eeuwse Citadel geopend voor onderzoekers en geïnteresseerden. Archivarissen leiden je rond door de studiezalen en de depots, die op andere dagen voor het publiek gesloten blijven. Je krijgt informatie over het gebouw en maakt kennis met onze topstukken. Een mooie kans om de schatkamer van Brabant te ontdekken! Wil je het verleden ontdekken en starten met historisch onderzoek, dan helpen zij je op weg in onze archieven en collecties. Misschien wel het begin van een spannende speurtocht door de geschiedenis? Ook zijn er rondleidingen; deze vinden plaats om 11.00 uur, 13.00 uur en 15.00 uur en duren ongeveer een uur. 

Vooraf aanmelden is niet nodig en de toegang is gratis.

Het Weekend van de Wetenschap is een landelijk publieksfestival over wetenschap en technologie. Dit jaar is het thema ‘Schatkamers’. Bedrijven, instellingen, overheid, wetenschappelijke instituten, musea, universiteiten en kleine publieksinstellingen verspreid over het hele land laten middels het thema zien hoe leuk, interessant en belangrijk wetenschap en technologie zijn. Informatie: www.hetweekendvandewetenschap.nl.

Vind je dit interessant? Lees dan ook: 
- Vestingstad
- Stuk van het Jaar

Wat wordt het Stuk van het Jaar?

 Ook Hans Goedkoop, bekend van de tv-programma’s ‘Andere Tijden’ en ‘Gouden Eeuw’ heeft al gestemd op zijn favoriete archiefstuk (Fotograaf André Blom)

Herken je dit? Je neust in een archief –  op zoek naar iets - en opeens valt je oog op heel iets anders. Soms komt dat door de belangrijke inhoud, een andere keer door een opvallend handschrift. Of het is maar een kleine kanttekening die een archiefstuk opeens heel andere betekenis geeft. Schiet je nu al een archiefstuk te binnen? Dan wordt dat vast jouw Stuk van het Jaar! Wij hebben in ieder geval de onze al gevonden…

Tijdens de Maand van de Geschiedenis in oktober vindt de landelijke online verkiezing ‘Stuk van het Jaar’ plaats. Natuurlijk doet ook het BHIC hieraan mee! Verschillende BHIC-medewerkers hebben hun favoriete stuk uitgezocht en op 1 juli beginnen met de voorselectie van deze stukken. Dus houd de komende twee weken Brabant Bekijken goed in de gaten want daar kom je onze meest bijzondere stukken tegen; uiteenlopend van een mooie oude film tot een liefdesbrief, of een in het oog springend affiche of de eerste vermelding van een plaatsnaam en nog veel meer. Vanaf 1 juli a.s. kun je je stem uitbrengen op: www.bhic.nl/stukvanhetjaar.

Eind augustus gaat het archiefstuk dat de meeste stemmen krijgt door naar de landelijke verkiezing. Het prijkt dan naast vele andere historische juweeltjes tijdens de Maand van de Geschiedenis op www.onsdna.nl, de site van de gezamenlijke archiefinstellingen Nederland. Dus stem op jouw favoriete stuk! Dat kan vanaf 1 juli op: www.bhic.nl/stukvanhetjaar! Wie weet, maakt het BHIC straks kans op de titel ‘Archiefstuk van het Jaar 2013’.

We kunnen ons ook goed voorstellen dat je zelf een favoriet stuk uit onze collectie hebt. Laat het ons dan weten en stuur een mail naar info@bhic.nl. Wie weet, wint jouw stuk wel tijdens de voorverkiezing!

Dappere Dodo én friet voor vijf cent

...uit het foto-album van Mieke Kettani...

Er zaten bijzondere exemplaren tussen: de foto's die deze week tijdens de lokale avond van het BHIC werden aangeleverd in Vidi Reo in Ravenstein. Soms kwamen ze van een iPad, meestal uit een ouderwets foto-album maar één ding hebben ze gemeen: de mooie verhalen die erachter schuilgaan.

Bij het zien van de bovenstaande foto spoelde een golf van herkenning door de zaal. De cafetaria was in de jaren zestig een centrale plek in Ravenstein. Van verschillende kanten klonken herinneringen. "Tijdens de kermis kwam er een extra tap achter in de zaal", vertelde iemand. "En voor vijf cent mochten we op woensdag- en zaterdagmiddag televisie kijken. Dan keken we naar Dappere Dodo. Als we naar huis gingen, kregen we nog friet toe ook." En vanuit de andere kant van de zaal: "Of ijs!" 

Het werd duidelijk dat één en dezelfde foto verschillende herinneringen of herkenningen losmaakten. Waar bijvoorbeeld de een toch echt Toon Jansen meende te herkennen, was de buurman ervan overtuigd dat dat Piet Jansen moest zijn. Belangrijker is dat de verhalen achter deze foto's bewaard blijven. Heb je zelf nog zo'n foto in je verzameling? Stuur 'em in naar het BHIC en vertel je verhaal erbij. We plaatsen het op onze site en zo maakt jouw deel van de geschiedenis deel uit van onze online geschiedenisboekjes. Vind je het via de site te lastig? Een mailtje sturen naar info@bhic.nl kan natuurlijk ook... en schrijf zélf geschiedenis.

...aangeleverd door Jeroen Arts...

Wil de echte Jan van Cuijk nu opstaan?

Het BHIC in Grave zit nu vijf jaar aan de Arnoud van Gelderweg 73 in Grave. In het kader van het lustrum verzorgt Leny van Lieshout drie maanden iedere maandag een blog over bijzondere archiefstukken. Vandaag deel één.

Jan I (hij stierf in 1308) is ongetwijfeld de bekendste van alle heren van de stad Grave en het Land van Cuijk uit het geslacht van Cuijk (Kuyc).  En zeker ook de vrijgevigste: hij heeft zijn onderdanen onder meer een forse schenking gedaan in de vorm van de helft van het gebruiksrecht van de woeste grond in de regio. Het Graafse gasthuis, door hemzelf gesticht, kreeg de andere helft. 

In 1854 presenteerde een van de regenten van het gasthuis aan zijn collega’s een gipsen beeld van Jan I. Het kwam in een gestukadoorde nis in de regentenkamer te staan met een gedenkplaat eronder. Daar staat het nog steeds. De Stichting die het erfgoed beheert van het gasthuis heeft nog een ander beeld dat alleen wat de beschildering betreft van het eerste verschilt; verder is het identiek. 

Ook het stenen beeld van Jan I in het dorp Cuijk (gemaakt in 1865 voor de voorgevel van het gemeentehuis en inmiddels vervangen door een bronzen beeld) ziet er, afgezien van de grootte, vrijwel precies hetzelfde uit. Er is dus maar één Jan I in diverse gedaanten. Het oorspronkelijke gipsen beeld zou gemaakt kunnen zijn in de fabriek van Antonius Franciscus Jaspers (1816-1897) in Cuijk; het ligt immers niet voor de hand dat er elders in het land veel behoefte zou zijn om een Jan I te maken. Jaspers’ bedrijf is het enige dat voor deze periode onder Cuijk  wordt genoemd door de makers van de ter zake kundige website vriendenvandekerstgroep.nl. Vanaf 1852 wordt er in de Cuijkse gemeenteverslagen een ‘fabriek van Kerkornamenten, verbonden met eene hout- en beeldsnijderij’ genoemd die van hem lijkt te zijn.  

Wil je meer weten over de herkomst van de heren van Cuijk? Lees dan hier meer.